Bnomics 101

Econ Vocabs: รู้จักอัตราผลตอบแทนพันธบัตร (Bond Yield)

0


ตามความเข้าใจของคนทั่วไป เมื่อบอกว่า ราคาทรัพย์สินชนิดใดมีราคาเพิ่มสูงขึ้น อัตราผลตอบแทนของทรัพย์สินชนิดนั้นก็ควรจะมากขึ้นด้วย
ทำให้หลายคนจึงสับสนเมื่อได้รู้ว่า อัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาล (Bond Yield) มันแปรผกผันกับราคาพันธบัตร (Bond Price)

หรือก็คือ เมื่อราคาพันธบัตรสูงขึ้น อัตราผลตอบแทนพันธบัตรก็จะลดลง แต่ เมื่อราคาพันธบัตรลดลง อัตราผลตอบแทนพันธบัตรก็จะสูงขึ้น เพื่อให้เข้าใจถึงเหตุการณ์นี้ ก่อนอื่นต้องเล่าถึงลักษณะทั่วไปที่สำคัญของพันธบัตรเสียก่อน

โดยหากมองจากมุมมองของผู้ออกพันธบัตร จะกำหนดปริมาณเงินที่ตนเองต้องการจะกู้ ซึ่งก็จะเป็นตัวกำหนดราคาขายของพันธบัตรตอนต้นแต่ละใบต่อไปด้วย  

พร้อมกันนี้ ทางผู้กู้ก็จะกำหนดอัตราดอกเบี้ยหน้าตั๋ว (Coupon Rate) และระยะเวลาการจ่ายดอกเบี้ยออกมาเพื่อจูงใจให้คนเข้ามาซื้อพันธบัตร 

สมมติว่า ออกพันธบัตรเพื่อกู้เงิน 1,000 บาท โดยกำหนดอัตราดอกเบี้ยหน้าตั๋ว 10% ต่อปี จ่ายปีละ 1 ครั้ง
จะได้ว่า ในช่วง 10 ปีนี้ ทุกๆ ปี ทางผู้กู้เงินจะต้องจ่ายค่าดอกเบี้ย (Payment) เป็นเงิน 100 บาท พร้อมกับชำระเงินต้นเป็นเงิน 1,000 บาทให้กับ “ผู้ถือพันธบัตรในเวลานั้นๆ” 

ใจความสำคัญประการแรกอยู่ที่ส่วนนี้ครับ เพราะ ดอกเบี้ย (Payment) ของพันธบัตร จำนวนหนึ่ง 100 บาท จะเป็นจำนวนที่คงที่ไปตลอดไม่เปลี่ยนแปลง ไม่ว่าพันธบัตรนั้นๆ จะมีการซื้อขายกันไปกี่ครั้ง 

แต่ในขณะที่ดอกเบี้ย (Payment) คงที่ ราคาซื้อขายพันธบัตรกลับสามารถแปรเปลี่ยนไปได้ตามสภาวะเศรษฐกิจ หรือปัจจัยความเสี่ยงด้านอื่นๆ ที่ส่งผลกระทบต่อความสามารถการคืนเงินของผู้กู้ ซึ่งทั้งสองส่วนนี้จะเชื่อมไปอธิบายอัตราผลตอบแทนพันธบัตร (Bond Yield) ต่อไป

โดยความหมายของอัตราผลตอบแทนพันธบัตร คือ ดอกเบี้ย (Payment) หารด้วยราคาซื้อขายในตลาดของพันธบัตร (Bond Price) หรือเขียนในรูปสมการง่ายๆ

 

อัตราผลตอบแทนพันธบัตร = ดอกเบี้ย/ราคาพันธบัตร

 

แต่อย่างที่เรากล่าวไปตั้งแต่ข้างต้น ดอกเบี้ยของพันธบัตรจะจ่ายเป็นงวดเท่าๆ กัน ไม่มีการเปลี่ยนแปลง ส่วนที่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ คือ ราคาพันธบัตร 

อธิบายต่อจากตัวอย่างด้านบน ที่ราคาพันธบัตรตั้งต้น เท่ากับ 1,000 บาท และดอกเบี้ย เท่ากับ 100 บาท

 

ในกรณีนี้อัตราผลตอบแทนพันธบัตร (Bond Yield) = ดอกเบี้ย/ราคาพันธบัตร = 100/1000 = 10%

*ข้อสังเกต ในกรณีนี้จะเห็นว่า อัตราผลตอบแทนพันธบัตร (Bond Yield) เท่ากับ อัตราดอกเบี้ยหน้าตั๋ว (Coupon Rate) พอดี แต่ถ้าราคาพันธบัตรปรับไป อัตราทั้งสองก็จะไม่เท่ากันแล้ว

 

แต่ถ้าต่อมาสภาวะเศรษฐกิจเปลี่ยนแปลงไป จนส่งผลให้ราคาพันธบัตรเปลี่ยนก็จะส่งผลให้อัตราผลตอบแทนพันธบัตรเปลี่ยนไปด้วย

ยกตัวอย่าง กรณีที่เห็นในหน้าข่าวเศรษฐกิจบ่อยครั้ง คือ การที่ธนาคารกลางปรับดอกเบี้ยนโยบายสูงขึ้น 

ดอกเบี้ยนโยบายที่สูงขึ้นก็จะทำให้พันธบัตรที่ออกมาใหม่ๆ ต้องจ่ายดอกเบี้ยสูงขึ้นไปด้วย 

ซึ่งหากเราบอกให้ปัจจัยอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องออกไป พันธบัตรที่มีคุณสมบัติใกล้เคียงกับตัวอย่างของเราข้างบน ก็ควรจะจ่ายดอกเบี้ย (ซึ่งก็คือ อัตราดอกเบี้ยหน้าตั๋วด้วย) มากกว่า 10% 

ทำให้พันธบัตรตัวอย่างของเราซึ่งให้ผลตอบแทนพันธบัตรแค่ 10% ก็จะน่าดึงดูดน้อยลง คนก็จะเทขายจนราคาพันธบัตรลดลง และก็ทำให้ผลตอบแทนพันธบัตรปรับตัวสูงขึ้น

และในทางตรงข้าม หากความต้องการพันธบัตรสูงขึ้น ราคาพันธบัตรสูงขึ้น อัตราผลตอบแทนพันธบัตรก็จะลดลงนั่นเอง ซึ่งนี่เองก็เป็นตัวอย่างการปรับตัวแบบผกผันกันระหว่างราคาพันธบัตรและอัตราผลตอบแทนพันธบัตร

 

You may also like

Comments

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

More in Bnomics 101